
Een groot deel van Schiermonnikoog is Nationaal Park en daarmee beschermd natuurgebied. Op Schiermonnikoog wordt veel aan natuurstudie gedaan. De universiteiten van Groningen en Amsterdam hebben er een onderzoeksstation. Het eiland kent ook de natuur- en vogelwacht en de excursies van het Nationaal Park.
Universiteit
Op het eiland zijn twee biologische veldlaboratoriums. De Rijksuniversiteit Groningen heeft een gebouw aan de oostkant van de polder, de Herdershut. Vroeger was daar de hut van de herder die met een kudde koeien de kwelder op ging. Het tweede laboratorium is van de Vrije Universiteit Amsterdam en staat in het Groenglop. De Amsterdammers hebben er een weerstation bij staan, aan het Kooipad. In beide gebouwen doen studenten en wetenschappers onderzoek.
Natuur-en vogelwacht
Op Schiermonnikoog bestaat sinds 1985 een Natuur- en Vogelwacht. Er zijn diverse werkgroepen. Er is een werkgroep nazorg, die zich inzet voor het beschermen van weidevogels in de polder. Dan is er de werkgroep opvang vogels, die met olie besmeurde of zieke vogels verzorgt. De vogelwacht heeft een ringstation, waar vogels geringd worden. Ook zijn er excursies en lezingen.
Voorlichting en educatie in het nationaal park
Ook door het Nationaal Park Schiermonnikoog worden veel natuurexcursies georganiseerd.