Overslaan en naar de inhoud gaan

Lepeltjesheide (cranberry)

Als je een plek weet waar lepeltjesheide, in het Engels beter bekend als cranberry, groeit, dan vertel je dat niet aan een ander. Daarvoor zijn ze te lekker. Oorspronkelijk komt hij uit oostelijk Noord-Amerika. In Nederland is hij ingevoerd op alle Waddeneilanden en in Drenthe. Hij groeit in voedselarme natte (duin-)valleien en venen. In België komt lepeltjesheide niet voor. Cranberrytaart, -jam en -siroop kennen we vooral van Terschelling, maar de meeste bessen worden tegenwoordig op Vlieland geoogst.

Namen 
la
Oxycoccus macrocarpos, Vaccinium macrocarpos
nl
Lepeltjesheide, Amerikaanse veenbes, grote veenbes, cranberry
en
cranberry
fr
canneberge a gros fruits
de
Krannbeere, große Moosbeere, großfrüchtige Moosbeere
Kenmerken 
afmetingen
50 tot 100 centimeter
kleur
bloem: roze, paarsachtig rood of wittig
bloeitijd
juni tot en met augustus
bestuiving
hommels en wind
voortplanting
zaad
levensduur
overblijvend

Een grote teleurstelling

Het verhaal gaat dat een vat met Engels opschrift op het Terschellinger strand aangespoeld was. Een jutter rolde het vat de duinen in en maakte het open, in de hoop dat er flessen whisky in zouden zitten. Maar het waren alleen maar bessen. Teleurgesteld gooide hij de bessen eruit, die vervolgens zijn gekiemd. Kustvogels en enthousiaste mensen zorgden voor de verdere verspreiding.

Opbrengst

skylge-jpcranbe.jpg

Lepeltjesheide | © Foto Fitis, Sytske Dijksen

Rond 1900 ontdekten de eilanders dat je van cranberries sap, wijn, likeur, siroop, kruidenbitter, jam, saus, compote en azijn kunt maken. Op Terschelling en Vlieland worden ze commercieel geplukt. De bitterzure bes heeft een geneeskrachtige werking, vol vitamine C en citroenzuur. Het sap werkt tegen nier- of blaasproblemen.

Bovenliggende categorieën

CC-BY-NC, Ecomare 2017 - Laatst bijgewerkt: 2018.08.08